Acute noodsituatie? Wij zijn nu bereikbaar.
24/7 · Duits, Russisch, Turks, Oekraïens, Engels · Reactie binnen 30 minuten
Wat geldt bij een overbrenging binnen Duitsland?
Vaak moet iemand worden begraven waar de familie woont of waar het familiegraf ligt. Dat is mogelijk en meestal minder ingewikkeld dan velen vrezen. In Beieren bijvoorbeeld is voor een overbrenging binnen Duitsland in principe geen bijzondere toestemming nodig. Wel moet de overlijdensverklaring (Todesbescheinigung) aanwezig zijn, en het vervoer verloopt via een uitvaartonderneming.
Een landelijke regel bestaat niet, want het uitvaartrecht is een zaak van de deelstaten. Van belang zijn vooral de deelstaat waar het overlijden plaatsvond, de deelstaat van bestemming en elke deelstaat op de route. De volgende tabel toont drie voorbeelden.
Drie deelstaten, drie regelingen
| Beieren | Baden-Württemberg | Noordrijn-Westfalen | |
|---|---|---|---|
| Documenten | Medische overlijdensverklaring (ärztliche Todesbescheinigung), bij overbrengingen mee te voeren | Overlijdensverklaring (Todesbescheinigung) met aantekening van de inschrijving in het overlijdensregister (Sterberegister) | Overlijdensverklaring (Todesbescheinigung) of gelijkwaardige verklaring bij het vervoer aanwezig |
| Lijkpas binnen Duitsland | Nodig als de deelstaat van bestemming of een deelstaat op de route hem verlangt | Nodig als de deelstaat van bestemming of een deelstaat op de route hem voorschrijft | § 17 BestG NRW regelt hem voor grensoverschrijdingen, niet voor andere deelstaten |
| Termijn | Acht dagen na vaststelling van het overlijden. Bij een overbrenging moet het vervoer binnen deze tijd beginnen | Navragen bij de uitvaartondernemer of de gemeente | Tien dagen voor begrafenis of crematie, verlenging op aanvraag mogelijk |
| Voertuig | In principe alleen lijkwagens, uitzonderingen via de autoriteit | Uitvaartvoertuigen volgens § 47 BestattG BW | Goed gesloten, geschikt omhulsel op de openbare weg |
De tabel is een selectie, geen volledig overzicht. Voor de andere deelstaten noemen uitvaartondernemer en gemeente de precieze voorschriften. In Beieren tellen zaterdagen, zondagen en wettelijke feestdagen niet mee voor de termijn.
Waarom eerst de termijn duidelijk moet zijn
De termijn loopt vanaf het overlijden of de vaststelling ervan en wordt bepaald door het recht van de deelstaat. In Beieren geldt: komt de overledene pas na afloop van de termijn op de plaats van bestemming aan, dan moet de uitvaart daar zonder vertraging plaatsvinden. De gemeente kan afwijkingen toestaan als er geen gevaar voor de gezondheid te verwachten is. In Noordrijn-Westfalen kan de plaatselijke handhavingsinstantie (Ordnungsbehörde) de termijn op verzoek van de nabestaanden verlengen.
Een datum voor de afscheidsplechtigheid op de plaats van bestemming kunt u daarom het beste pas vastleggen wanneer de begraafplaats heeft ingestemd en de vervoersdatum vaststaat. Ontbreken er nog documenten, laat dat de uitvaartondernemer dan vroeg weten, zodat hij tijdig met de autoriteit kan overleggen.
Wanneer extra stappen nodig zijn
- Crematie in een andere deelstaat: in Baden-Württemberg is daarvoor een tweede lijkschouwing (Leichenschau) voorgeschreven. Ga dit ook voor andere deelstaten vooraf na.
- Vermoeden van een niet-natuurlijke dood: in Beieren is daarnaast een verlof tot begraven (Bestattungsgenehmigung) van het Openbaar Ministerie (Staatsanwaltschaft) nodig.
- Lijkpas (Leichenpass): de bevoegde instantie en de leges verschillen. Bremen vraagt bijvoorbeeld 29,50 € inclusief vervoersverklaring (Überführungszeugnis). Meer hierover onder Lijkpas aanvragen.
- Overledenen uit het buitenland: hiervoor gelden aanvullende regels, meer daarover onder Repatriëring naar Duitsland.
Mogen nabestaanden het vervoer zelf verzorgen?
Bij een kist is het antwoord in de praktijk nee. In Beieren zijn in principe alleen lijkwagens toegestaan waarvan de opbouw daarvoor is ingericht en die uitsluitend dit doel dienen. Andere deelstaten hebben eigen voorschriften voor voertuigen en omhulsels. Schakel daarom een uitvaartonderneming in.
Bij een urn kan het anders zijn: in acht deelstaten mogen nabestaanden de urn onder voorwaarden zelf naar de begraafplaats brengen. Het overzicht van alle 16 deelstaten vindt u onder Urn overbrengen.
Wat de overbrenging kan kosten
Een betrouwbare vaste totaalprijs is voor deze trajecten niet te noemen; die hangt te sterk af van afstand en diensten. Vergelijk offertes daarom post voor post:
| Kostenpost | Waar die van afhangt |
|---|---|
| Ophalen en rit | Afstand tussen plaats van overlijden en plaats van bestemming, tijdstip van ophalen |
| Kist en verzorging | Uitvoering en wensen van de familie |
| Documenten en leges | Overlijdensakten (Sterbeurkunden), eventueel lijkpas en tweede lijkschouwing |
| Uitvaartondernemer op de plaats van bestemming | Of er een tweede onderneming bij betrokken is |
| Begraafplaats en uitvaart | Tarievenverordening van de gemeente op de plaats van bestemming |
Vraag of de prijs schriftelijk vastligt en welke kosten van derden erbij komen. Wie de rekening betaalt, legt de gids Wie betaalt de overbrenging? uit.
FAQ: overbrenging binnen Duitsland
Is voor een overbrenging naar een andere deelstaat een vergunning nodig?
Dat hangt af van het recht van de deelstaat. In Beieren is voor een overbrenging binnen Duitsland in principe geen bijzondere toestemming nodig. Er moet wel een medische overlijdensverklaring (Todesbescheinigung) zijn, en bij een vermoeden van een niet-natuurlijke dood is een verlof tot begraven (Bestattungsgenehmigung) van het Openbaar Ministerie (Staatsanwaltschaft) nodig.
Is binnen Duitsland een lijkpas nodig?
In de regel hangt het ervan af of de deelstaat van bestemming of een deelstaat op de route hem verlangt. Zo beschrijven Beieren en Baden-Württemberg het. Uw uitvaartondernemer zoekt dit voor de concrete route uit.
Hoe lang mag een overbrenging duren?
De termijn wordt bepaald door het recht van de deelstaat. In Beieren moet de overbrenging binnen acht dagen na vaststelling van het overlijden beginnen; zaterdagen, zondagen en feestdagen tellen niet mee. In Noordrijn-Westfalen geldt voor begrafenis en crematie een termijn van tien dagen, die verlengd kan worden.
Mogen nabestaanden een kist zelf vervoeren?
In de praktijk niet. In Beieren zijn op de openbare weg in principe alleen lijkwagens toegestaan, en ook andere deelstaten hebben voorschriften voor voertuigen en omhulsels. Schakel een uitvaartonderneming in.
Bronnen en stand van zaken
- BayernPortal: lijkvervoer binnen Duitsland, stand 19.05.2026
- § 19 Bestattungsverordnung Bayern: termijnen voor de uitvaart
- Service-BW via de stad Heidelberg: overbrenging binnen Duitsland, vrijgegeven 11.05.2026
- § 13 Bestattungsgesetz NRW: uitvaartdocumenten en termijnen
- § 16 Bestattungsgesetz NRW: vervoer
- § 17 Bestattungsgesetz NRW: lijkpas
- Vrije Hanzestad Bremen: internationale lijkpas aanvragen
Stand: 05.11.2026. Het uitvaartrecht is een zaak van de deelstaten en kan veranderen. Deze gids vervangt geen juridisch advies. De bindende voorschriften worden gegeven door de bevoegde autoriteit en de gemeente.
Meer gidsen
Urn overbrengen
Regels en kosten voor de urn in alle 16 deelstaten.
Wie betaalt de overbrenging?
Verzekering, erfgenamen, ongevallenverzekeraar en sociale dienst in één overzicht.
Repatriëring naar Duitsland
Wat te doen bij een overlijden in het buitenland.